جذبه » پزشکی و سلامت » درمان خانگی سرماخوردگی کودکان و نوزادان

درمان خانگی سرماخوردگی کودکان و نوزادان

درمان خانگی سرماخوردگی کودکان و نوزادان

درمان سرماخوردگی در منزل درمان تب سرفه سرماخوردگی با طب سنتی درمان سرماخوردگی با داروهای گیاهی در خانه

برای سرماخوردگی کودکان چه کنیم

«برای درمان سرماخوردگی کودکان زیر 2سال از دارو استفاده نکنید.» این پیشنهاد سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) به والدین است…

 

هرچند استفاده از داروهای بدون نسخه سرماخوردگی کمک می‌کند تا کودک سرماخورده احساس بهتری داشته باشد اما به گفته محققان، این داروها می‌توانند خطرهای جدی برای شیرخواران ایجاد کنند و به همین دلیل مصرفشان در شیرخواران و کودکان زیر 2سال توصیه نمی‌شود. حتی درباره استفاده از این داروها در کودکان بالای 2سال هم اختلاف نظر وجود دارد. پس چطور می‌توان سرماخوردگی کودک را درمان کرد؟ برای پی بردن به پاسخ این پرسش و آشنایی با درمان‌های جایگزین، با ما همراه شوید و توصیه‌های عملی متخصصان اطفال را در این‌باره بخوانید.

 

داروهای سرماخوردگی برای کودکان ضرر دارد؟
داروهای بدون نسخه سرماخوردگی درمان موثری برای سرماخوردگی نیستند، سرماخوردگی را درمان نمی‌کنند و استفاده از آنها کمک نمی‌کند سرماخوردگی زودتر درمان شود. حتی ممکن است عوارض جانبی مانند افزایش ضربان قلب و تشنج نیز در پی داشته باشند. متخصصان سازمان غذا و داروی آمریکا در حال مطالعه و بررسی ایمنی داروهای سرماخوردگی در کودکان بالای 2سال هستند. اگر می‌خواهید به کودک زیر 2 سال داروی سرماخوردگی بدهید، دستورالعمل دارو را به دقت مطالعه کنید. 2 دارو با مواد تشکیل‌دهنده مشابه را همزمان به کودک ندهید. داروهای آنتی‌هیستامین، ضدالتهاب و مسکن ممکن است ترکیب‌های مشابه داشته باشند.

 

2 آنتی‌بیوتیک‌ها سرماخوردگی را درمان می‌کنند؟
آنتی‌بیوتیک‌ها برای مبارزه با عفونت‌های باکتریایی استفاده می‌شوند اما بر ویروس‌هایی که باعث ابتلا به سرماخوردگی می‌شوند، هیچ تاثیری ندارند، بنابراین اگر کودکتان سرماخورده است، مصرف آنتی‌بیوتیک هیچ کمکی به او نخواهد كرد فقط با استفاده از آنتی‌بیوتیک در دوران کودکی، احتمال مقاومت در برابر آنتی‌بیوتیک‌ها در آینده بیشتر می‌شود.

 

3 چه داروهایی می‌توانند به درمان سرماخوردگی کمک كنند؟
داروهای مسکن مانند استامینوفن یا ایبوپروفن به کاهش تب و کمتر شدن شدت گلودرد یا سردرد کمک می‌کنند. اگر به کودک مسکن می‌دهید، به مقدار مصرف دارو به دقت توجه کنید.
به کودکان کمتر از 6ماه، کودکانی که بدنشان دچار کم‌آبی شده است یا مدام استفراغ می‌کنند، ایبوپروفن ندهید. استفاده از آسپیرین نیز در افراد زیر 18 سال به دلیل ارتباط آن با بیماری نادر اما مهلک نشانگان ری، ممنوع است. اگر می‌خواهید برای درمان سرماخوردگی کودک از داروهای گیاهی استفاده کنید، ابتدا با پزشک کودک مشورت کنید.

 

درمان خانگی سرماخوردگی کودکان

 

• به او مایعات بدهید. مایعاتی مانند آب، آبمیوه و سوپ می‌توانند به نرم کردن خلط‌ها کمک كنند.

 

• كودك را تشویق کنید سرفه کند. سرفه کردن به خارج شدن خلط از راه‌های هوایی کمک می‌کند. اگر کودک برای سرفه کردن به کمک نیاز دارد، او را روی پایتان بنشانید، بدنش را حدود 30 درجه به سمت جلو خم کنید و به‌آرامی به پشتش ضربه بزنید.

 

• برای کودکان کوچک‌تر، از فینگیر استفاده کنید. این وسیله خلط‌ها را از بینی بیرون می‌آورد. قسمت حباب را فشار دهید، نوک وسیله را آهسته در یک سوراخ بینی قرار دهید و به آرامی حباب را رها کنید.

 

• راه‌های تنفسی را مرطوب نگه‌دارید. یک دستگاه بخور سرد در اتاق کودک قرار دهید. برای پیشگیری از رشد قارچ‌ها، آب دستگاه را هر روز عوض و طبق دستورالعمل سازنده، دستگاه را تمیز کنید. بخار حمام گرم هم می‌تواند کمک‌کننده باشد. قطره بینی نیز به بیرون آمدن خلط‌ها و ترشحات بینی و تنفس بهتر کودک کمک می‌کند.

 

• گلودرد را تسکین دهید. در کودکان بالای 4سال غرغره آب نمک یا مکیدن یک آبنبات سفت یا آبنبات‌های سرماخوردگی گلودرد را تسکین می‌دهد. عسل هم خاصیت ضد سرفه دارد. برای کودکان 2 تا 5 سال، نصف قاشق چا‌ی‌خوری (معادل 5/2 میلی‌لیتر)، برای کودکان 6 تا 11 سال، 1 قاشق چای‌خوری (معادل 5 میلی‌لیتر) و برای کودکان بالای 12 سال، از 2 قاشق چای‌خوری (معادل 10 میلی‌لیتر) عسل استفاده کنید. با توجه به خطر مسمومیت غذایی نادر اما مهلک بوتولیسم در نوزادان، هرگز به کودکان زیر یک سال عسل ندهید.

 

• کودک را به استراحت تشویق کنید. اگر تب دارد یا به شدت سرفه‌ می‌كند، لازم است در خانه بماند و استراحت کند.

یکی از کابوس های والدین در برخورد با سرماخوردگی کودکان، تب کردن آنهاست. معمولا در این مواقع، پدر و مادر دچار اضطراب می شوند و به ویژه از ترس ابتلای کودک به تشنج ناشی از تب،  انواع داروها را به خورد کودک دلبند خود می دهند. امّا واقعیت این است که درمان تب ناشی از سرماخوردگی و سایر بیماری های ویروسی بسیار ساده و مبتنی بر اقدامات عملی ذیل است:

۱- در اکثر موارد، رعایت اصول درمانی ذکر شده در این مقاله باعث می شود که کودک یا تب نکند یا تب او بسیار خفیف باشد و یا دراسرع وقت فروکش کند. بنابراین نگرانی زیادی به خود راه ندهید.

۲- یکی از علل مهم تب، وجود کانون های موضعی عفونی است که در مورد سرماخوردگی، معمولا مربوط به سینوس ها و گاهی هم گلو است. لذا در مورد تخلیه سینوس ها با ریختن قطره یا بخور دادن اقدام کنید.

۳- در ترکیب داروهای خوراکی بیماری که تب دارد؛ از داروهای خنک  و تب بر، بیشتر استفاده کنید. شاید بهترین آنها، دم کرده پوست بید یا عرق بید است. استفاده  از خطمی، پنیرک، بنفشه، نیلوفر و … هم مفید است.

۴- پاشویه: پاشویه با آب معمولی، برای درمان اکثر تب ها کافی است امّا برای تاثیر بیشتر می توانید این کار را با عرق کاسنی انجام دهید. پاشویه تکنیک عجیب و غریبی ندارد و طبق روال می توانید پاهای بیمار را داخل ظرف آب قرار داده شستشو دهید. البته اگر پاهای بیمار سرد است بهتر است سراغ جاهای دیگر بروید. درواقع ضرورتی ندارد حتما پاشویه روی پاهای بیمار انجام شود. گذاشتن و عوض کردن متناوب دستمال خیس بر روی پیشانی هم روش رایج دیگر است اما علاوه بر پیشانی، از شکم هم که سطح وسیع تری دارد غافل نشوید.  همچنین می توانید یک اسفنج را به آب ولرم آغشته کنید و روی پوست کودک بکشید. حتی شستشوی ساده دست و صورت هم می تواند به کاهش قابل توجه دمای بدن منجر شود. یک روش دیگر برای پاشویه این است که با لیف یا اسفنج خیس پوست را به این ترتیب خنک کنید: از تنه شروع کرده و مسیر رگهای خونی بزرگ را در امتداد اندام ها با لیف خنک نمایید( مثل زیر بغل ها؛ کشاله ران؛ کف دست ها و پاها )

برای پایین آوردن تب کودک از آب سرد استفاده نکنید؛ پاشویه بهتر است با آب ولرمی که ۳ تا ۴ درجه سانتی گراد خنک تر از حرارت معمولی بدن است انجام شود. اختلاف زیاد درجه حرارت بدن با آب موجب ممکن است موجب اختلال در خونرسانی و مشکلات دیگری در کودک شود. همچنین آب سرد، با نقباض عروق پوست باعث می‌شود خون کمتری زیر پوست جریان پیدا کند و بنابراین تبادل گرما بین خون و پوست کاهش می‌یابد.

تذکّر: به هیچ وجه برای پاشویه از الکل استفاده نکنید. این مساله دو دلیل دارد: اوّل آن که الکل به سرعت تبخیر می شود و باعث کاهش سریع درجه حرارت بدن می شود که می تواند خطرناک باشد. دوّم هم این که الکل از طریق پوست، جذب و وارد خون می شود. ورود الکل به خون می تواند سبب بروز مشکلات تنفسی یا تشنج شود و یا بر اثر افت قند خون، کودک را خواب آلوده یا تحریک پذیر کند.

۵- راه موثّرتر این است که به جای دستمال خیس، خیار یا کدوی خورشی را به ورقه های نازک برش زده آن را روی سطح پیشانی یا شکم بیمار قرار دهیم یا آن را روی این نواحی ماساژ دهیم.

۶- شیاف خیار: به نظر من، یکی از بهترین راه ها برای کنترل تب ناشی از سرماخودگی آن است که قطعه ای خیار یا کدوی خورشی را در اندازه تقریبی یک شیاف، برش داده از راه مقعد،  برای بیمار شیاف بگذاریم. این شیاف بسیار موثر تر از شیاف استامینوفن است و عارضه خاصی هم ندارد. شیاف را می توانید هر ۳-۲ ساعت تا قطع تب تکرار کنید.

این درمان به ویژه در کودکانی که به علّت یا همراه تب، دچار یبوست هم می شوند فوق العاده موثر است چرا که همزمان با قطع تب، شکم بیمار را هم راه می اندازد. درواقع، کارکردن شکم به خودی خود باعث کاهش تب می شود. شیاف خیار علاوه بر کاهش تب از طریق طبع خنک خود، بعد از یکی- دو نوبت استفاده، شکم کودک را هم راه می اندازد و مشکل را به کلّی مرتفع می کند. در این موارد، معمولا داروهای تب بر شیمیایی تاثیر چندانی ندارند و تا وقتی که شکم کار نکند این عدم تاثیر به قوت خود باقی است.

۷- در مواردی که بیمار بزرگسال است و تب او شدید؛ حتی می توان از مصرف خوراکی آب خیار، نصف استکان هر یک ساعت، تا قطع تب استفاده کرد.

نکته مهم ۱: در پایین آوردن تب در کودکان، نباید خیلی عجله و افراط کرد؛ چرا که کاهش سریع درجه حرارت بدن هم می تواند منجر به تشنج کودک شود.

نکته مهم ۲: اگر قبل از تب، بیمار دچار لرز شود؛ روی او را با پتو بپوشانید تا با بالا رفتن درجه حرارت بدن، لرز قطع شود. آنگاه به آرامی نسبت به درمان تب اقدام کنید.

نکته مهم ۳: بهتر است تب های زیر ۳۸ درجه را درمان نکنیم تا اثراب ضدمیکروبی تب در بدن اعمال شود.

نکته مهم ۴: پوشاندن بیش از حد نوزادان می تواند منجر به افزایش مصنوعی دمای بدن او و اشتباه در تشخیص تب شود. لذا یکی از اقدامات ضروری در هنگام تبدار بودن کودکان کوچکتر، کم کردن لباس آنهاست؛ خیلی از اوقات، همین اقدام ساده باعث کاهش تب کودک می گردد.

نکته مهم ۵: برای پاشویه نمی توان  مدّت زمان مشخّصی تعریف کرد و باید تا طبیعی شدن حرارت بدن ادامه پیدا کند.

نکته مهم ۶: در صورت افزایش نبض، کاهش تنفس، خواب آلودگی و لرز (به ویژه در نوزادان و کودکان) باید از ادامه پاشویه خودداری کنید و روی بدن بیمار را با پتو بپوشانید چراکه این واکنش ها می تواند نشانه اختلال در سیستم گردش خون بیمار باشد.

نکته مهم ۷: مادران نوزادان شیرخوار باید توجّه داشته باشند که در هنگام سرماخوردگی، به هیچ وجه شیر دادن به کودک را متوقّف نکنند؛ چرا که شیر مادر، بهترین غذا و دارو برای کودک است. همچنین تغذیه مناسب با شیر مادر، از تب کودک نیز پیشگیری می کند.

 

چه وقت با پزشک تماس بگیریم؟
بیشتر سرماخوردگی‌ها به درمان خاصی نیاز ندارند و باید دوره‌شان بگذرد اما لازم است به علایم و نشانه‌های کودک توجه کنید. در شیرخواران زیر3 ماه، با مشاهده اولین علایم بیماری با پزشک تماس بگیرید. در نوزادان سرماخوردگی می‌تواند به سرعت به کروپ، ذات‌الریه و بیماری‌های جدی منجر شود.

 

بهترین راه پیشگیری از ابتلا به سرماخوردگی چیست؟
سرماخوردگی با ذرات تنفسی آلوده، سرفه یا عطسه، در هوا منتشر می‌شود. انجام اقدام‌های ساده می‌تواند برای پیشگیری از سرماخوردگی در والدین و بچه‌ها مفید باشد. برای پیشگیری از سرماخوردگی و سالم ماندن کودک، این کارها را انجام دهید:

 

• كودك را تمیز نگه‌دارید. به او آموزش دهید همیشه دست‌هایش را بشوید. وقتی آب و صابون در دسترس نیست، از ضدعفونی‎کننده‌های حاوی الکل استفاده کنید. اسباب‌بازی‌ها و سطوح خانه را تمیز نگه‌دارید.

 

• به همه افراد خانه آموزش دهید که هنگام عطسه و سرفه، بینی و دهانشان را با دستمال کاغذی بپوشانند، سپس دستمال را دور بیندازند و در صورت نبودن دستمال کاغذی، با دست جلوی دهانشان را بگیرند.

 

• از ظرف، لیوان، کیسه حمام، حوله و سایر وسایل فرد مبتلا به سرماخوردگی که محل‌هایی مناسب برای رشد
میکروب‌ها هستند، به‌طور مشترک استفاده نکنید.
• از افراد بیمار دوری کنید. در بیماری‌های ویروسی، در چند روز اول، احتمال سرایت بیماری بیشتر است.
منبع : salamat.ir

اشتراک گذاری مطلب
نظر شما چیه ؟

نوشتن دیدگاه

دو × 3 =

تمام حقوق مادی , معنوی , مطالب و طرح قالب برای این سایت محفوظ است - طراحی شده توسط پارس تمز